Öğrencilerin Okul Dışındaki Dijital Serbest Zaman Kullanımı
- ermanuskudarli
- 19 Kas 2025
- 2 dakikada okunur
PISA’nın 2025 Yılı Ekim ayında güncellenen Raporuna göre;
Temel Bulgular
1. Dijital serbest zaman kullanımı yaygın ve yüksek
OECD ülkelerinde öğrenciler okul günlerinde uyanık kaldıkları zamanın %16’sını dijital eğlenceye ayırıyor.
Öğrencilerin %25’i günde 4 saatten fazla dijital serbest zaman etkinliği yapıyor.
Bu oran Estonya ve Polonya’da %40’ın üzerine çıkarken, Japonya, Peru ve Vietnam’da %10’un altında.
2. Zaman sınırlı: Dijital eğlence arttıkça öğrenmeye ayrılan süre azalıyor
Dijital serbest zaman kullanımının yüksek olduğu ülkelerde ödev süresi daha düşük.
Örneğin, Finlandiya’da ödev süresi görece düşükken dijital serbest zaman kullanımı yüksek.
3. Akademik başarı açısından en iyi sonuç “orta düzey” kullanımda
Günde 2–4 saat dijital serbest zaman geçiren öğrenciler, hem daha az hem de daha fazla kullananlara göre daha yüksek matematik başarısına sahip.
4 saatin üzerindeki kullanımda ise başarı düşüyor.
Bu “ters U” biçimli ilişki tüm ülkelerde görülüyor.
4. Okula aidiyet ve iyi oluş
Orta düzey kullanıcılar okula daha yüksek aidiyet bildiriyor.
4 saatin üzerindeki kullanımda aidiyet duygusu azalıyor.
Günde 2 saati aşan dijital zaman, öğrencilerin hayat memnuniyetini düşürüyor.
5. Aşırı kullanım, devamsızlık ve motivasyon düşüklüğü ile ilişkili
Aşırı kullanıcılar derse geç kalma veya devamsızlık yapma konusunda daha yüksek risk taşıyor.
Ayrıca öğrenmeye yönelik motivasyonları daha düşük.
6. Aşırı ekran kullanımı “dijital kaygı”yı artırıyor
Cihaz yanında olmadığında kaygı duyma olarak tanımlanan dijital kaygı, aşırı kullanıcılar arasında üçte bire yaklaşıyor.
Türkiye’de aşırı kullanıcıların %45’i dijital kaygı yaşadığını bildiriyor.
7. Sosyo-ekonomik eşitsizlikler güçlü
Dezavantajlı öğrenciler ya hiç dijital serbest zaman kullanmıyor ya da aşırı düzeyde kullanıyor.
Orta düzeyde zaman geçirenler çoğunlukla avantajlı öğrenciler.
Öneriler
Rapor üç temel öneri sunuyor:
Öğrenci ve ailelere, dijital serbest zaman yönetimi konusunda rehberlik sağlanması.
Dezavantajlı öğrencilere, dijital zamanı sağlıklı biçimde düzenleyebilmeleri için destek verilmesi.
Spor, sanat ve diğer çevrimdışı etkinliklerin teşvik edilmesi.
Araştırma Dosyası
Yorumlar